Hormonska spirala je intrauterini uložak obložen tankim hormonskim cilindrom, dolazi u dvije forme - za žene koje su već rađale (Mirena) i za žene koje nisu rađale (Jaydess). Ispoljava učinak na cervikalnu sluz koja se zgušnjava, koja na taj način postaje nepropusna za spermije. Hormonski intrauterini uložak pored toga ispoljava snažan učinak na materničnu sluznicu koju dovodi u stanje atrofije. Treći učinak hormonske spirale je utecaj na pokretljivost jajovoda, koja je pod utjecajem gestagena izrazito smanjena, pa jajovodi nisu u stanju prihvatiti oslobođeno jajašce.
Pouzdanost pojedinih kontraceptivnih metoda mjeri se Pearl Indexom koji označava broj trudnoća kod 100 žena koje se metodom služe godinu dana. Zanimljiva je činjenica da se razlikuju teoretski podaci od stvarnih podataka. Teoretska djelotvornost intrauterine kontracepcije ima Pearl indeks 1.5, a uporabna 5, što ukazuje na to da cjelokupna uspješnost ove metode kontracepcije ovisi o pravilnoj inserciji.
Bakreni intrauterini uložak / Cu-IUD
Bakrena spirala je intrauterini uložak obložen tankom bakrenom žicom, koji posjeduju specifičan biološki učinak izazvan djelovanjem bakrenih iona koji se označuje kao lokalni nespecifični upalni odgovor na strano tijelo.
Mehanizam djelovanja, pored mehaničkog učinka, obuhvaća upalnu reakciju maternične sluznice / endometrija s infiltracijom polimorfonuklearnih leukocita i makrofaga, odgovornih za fagocitozu spermija. Bakreni ioni dodatno ometaju pokretljivost spermija i enzimske reakcije. Posljedično, maternica postaje nepovoljna sredina za spermije i implantaciju oplođenog jajašca. Kao rezultat ovog tihog, ali sterilnog upalnog procesa bakrena spirala može pojačati menstrualno krvarenje i menstrualnu bol, dok hormonske spirale smanjuju menstrualno krvarenje ili ga u potpunosti sprječavaju.
dr. Vesna Harni
